नेत्यांचा प्रचार भरपूर, सरकारी योजनांचा मात्र अपुरा गाजावाजा; सर्वसामान्यांपर्यंत माहिती पोहोचतेय का?
महाराष्ट्र न्यूज नेटवर्क | विशेष वृत्त
निवडणुकीच्या काळात राजकीय नेते, उमेदवार आणि पक्षांकडून मोठ्या प्रमाणावर प्रचार, जाहिराती आणि सभा घेतल्या जातात. भिंती, होर्डिंग्स, सोशल मीडिया, टीव्ही जाहिराती यांमधून मतदारांपर्यंत संदेश पोहोचवण्यासाठी कोट्यवधी रुपये खर्च केले जातात. मात्र, याच सरकारच्या लोकहिताच्या योजना सर्वसामान्य नागरिकांपर्यंत पोहोचवताना तोच उत्साह आणि तीच प्रभावी यंत्रणा का वापरली जात नाही, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.
राज्य व केंद्र सरकारकडून शेतकरी, महिला, विद्यार्थी, कामगार, ज्येष्ठ नागरिकांसाठी अनेक महत्त्वाच्या योजना राबवल्या जातात. मात्र, या योजनांची माहिती वेळेवर आणि सोप्या भाषेत न मिळाल्याने अनेक पात्र लाभार्थी लाभापासून वंचित राहतात. “योजना कागदावर चांगल्या दिसतात, पण माहितीच नसेल तर त्या उपयोगाच्या तरी कशा?” असा सवाल नागरिक विचारत आहेत.
विशेष म्हणजे, निवडणुकीच्या वेळी प्रचारासाठी ज्या आधुनिक साधनांचा वापर होतो—डिजिटल मीडिया, व्हॉट्सॲप, व्हिडिओ जाहिराती, स्थानिक पातळीवरील कार्यकर्ते—तेच साधन सरकारी योजनांच्या प्रचारासाठी प्रभावीपणे वापरले जात नाहीत. परिणामी, योजना अस्तित्वात असतानाही अनेकांना त्याबाबत माहितीच नसते.
ग्रामीण भागात तर ही परिस्थिती अधिक गंभीर आहे. इंटरनेट, वृत्तपत्रे किंवा कार्यालयीन फेऱ्यांअभावी माहिती मिळत नाही. काही वेळा दलाल, एजंट यांच्या माध्यमातूनच योजनांची माहिती मिळते, ज्यामुळे भ्रष्टाचार आणि गैरप्रकारांना खतपाणी मिळते.
सामाजिक कार्यकर्ते आणि जागरूक नागरिकांनी मागणी केली आहे की, ज्या पद्धतीने नेते स्वतःचा प्रचार करतात, त्याच पद्धतीने सरकारी योजनांचाही व्यापक, सातत्यपूर्ण आणि बंधनकारक प्रचार व्हावा. प्रत्येक ग्रामपंचायत, नगरपालिका, शाळा, आरोग्य केंद्र, बसस्थानक येथे योजनांची माहिती स्पष्टपणे लावली जावी. तसेच स्थानिक भाषेत, सोप्या शब्दांत जनजागृती मोहीम राबवावी.
लोकशाहीत मतदानाइतकेच महत्त्वाचे आहे हक्कांची माहिती. सरकारी योजना ही कोणाची कृपा नसून नागरिकांचा हक्क आहे. तो हक्क प्रत्येकापर्यंत पोहोचवण्यासाठी प्रभावी प्रचार आणि पारदर्शक यंत्रणा उभारणे ही काळाची गरज असल्याची भावना व्यक्त होत आहे.
नेत्यांचा प्रचार भरपूर, सरकारी योजनांचा मात्र अपुरा गाजावाजा; सर्वसामान्यांपर्यंत माहिती पोहोचतेय का?